Hồ sơ của anh Nguyễn Hữu Thành tìm người thân được đăng ký qua email mang mã số 21, thông tin chúng tôi có được là Nguyễn Hữu Thành sinh ngày 20/12/1972, mẹ tên là Lê Thị Út sinh năm 1949, cư trú tại An Hữu, Giáo Đức, Định Tường. Bà Út cho con vào Cô nhi viện Thánh Bảo Lộc, Vĩnh Long vào năm 1972 và người làm chứng là ông Lê Văn Được.
Sau nhiều tháng tổ chức tìm kiếm, không dưới năm lần lên-xuống Tiền Giang. Cả đội tìm kiếm hầu như không ai là chưa từng chạm vào hồ sơ này. Chúng tôi phải xác minh hàng mấy chục người tên Út ở cả tỉnh Tiền Giang. Và, sau những nỗ lực, Chương trình đã tìm ra bà Lê Thị Út sinh năm 1949, ngụ tại xã Thiện Trung, sống không chồng không con. Lúc mới tiếp xúc bà khẳng định mình chưa từng sinh con, sau khi chúng tôi về, bà mới bộc bạch với anh Huy - Công an xã Thiện Trung - là quả thật năm 1972 có một người phụ nữ tên Nguyệt hoạt động bí mật, quê ở An Hữu có đến tá túc nhà bà sinh con. Nghe tin, chúng tôi hết sức vui mừng và ngay lập tức quay trở lại Tiền Giang, tìm đến nhà bà Út và được biết toàn bộ sự thật về mẹ của anh Thành, một câu chuyện hết sức cảm động về tình mẫu tử về sự kiên trung và tình cảnh khó khăn của một người mẹ trong thời buổi chiến tranh.
 |
| Ảnh: Bà Nguyễn Thị Nguyệt (tự Chín Nguyệt) |
Bà Lê Thị Út cho biết hồi còn chiến tranh, bà có tham gia hoạt động Cách mạng nửa công khai nửa bí mật. Trong thời gian gia đình bà tản cư ra sống ở vùng địch quản lý tại Cầu Xéo (Hiện nay là cầu Thông Lưu) thuộc xã Hậu Thành, huyện Cái Bè, tỉnh Tiền Giang thì có bà Nguyễn Thị Nguyệt (tự Chín Nguyệt) ra tá túc và sinh được một cậu con trai. Sau khi sinh con được 4 ngày, bà Chín Nguyệt bị lính theo dõi lại không có giấy tờ tùy thân, sợ bị bắt nên bà bồng con về nhà chị ruột tên Nguyễn Thị Lan ở An Hữu, Giáo Đức, Định Tường (nay là xã An Hữu, huyện Cái Bè, tỉnh Tiền Giang) và sau đó nghe nói chính bà Lan đã bồng đứa trẻ cho vào Cô nhi viện Thánh Bảo Lộc, Vĩnh Long. Nhưng, bà Lê Thị Út không ngờ họ lại lấy tên mình khai trong tờ ủy thác cô nhi tại Cô nhi viện.
Sau khi nắm được thông tin trên, chúng tôi tìm đến nhà bà Lan, bà xác nhận sự việc trên là chính xác. Và, bà Lan cũng bày tỏ thêm: lúc đó chiến tranh giữa hai bên diễn ra rất ác liệt và lính thường xuyên đi truy lùng những người tham gia Cách mạng, mà em gái bà là cán bộ Cách mạng hoạt động trong bộ phận cơ yếu (thông tin liên lạc) thuộc Tỉnh đội Mỹ Tho và đứa con trai sinh ra cũng là giọt máu giữa em gái bà với một đồng đội. Để bảo vệ đứa bé, bà mới bàn với Chín Nguyệt nên đem con gởi vào Cô nhi viện thì cháu mới được an toàn. Với tình mẫu tử thiêng liêng, lúc đầu, em bà không đồng ý, nhưng do lính đi càn quét liên tục mà bà Chín Nguyệt lại không có giấy tờ tùy thân, để bảo toàn tính mệnh của con nên cuối cùng mới đành lòng giao đứa con trai mới sinh được 10 ngày cho chị gái bồng đến ủy thác cho Cô nhi viện Thánh Bảo Lộc, Vĩnh Long.
 |
| Ảnh: Bà Nguyễn Thị Lan - người trực tiếp bồng Nguyễn Hữu Thành ủy thác cho Cô nhi viện |
Khi đến Cô nhi viện Thánh Bảo Lộc Vĩnh Long, do thời gian đã quá lâu nên bà không thể nhớ là có làm giấy tờ thủ tục gì hay không nhưng bà chỉ nhớ chính xác là khi đó các sơ có hỏi họ tên và lý do gì đem cho con thì bà có nói “Tôi tên là Lê Thị Út ở An Hữu, quận Giáo Đức, tỉnh Định Tường. Lý do đem cho con là cha chết, mẹ đau nuôi không nổi. Và, hiện nay trong đầu tôi nhớ như in nội dung trên. Lúc đó, tôi khai họ tên là Lê Thị Út vì em tôi là cán bộ Cách mạng, không có giấy tờ tùy thân nếu khai thật tên họ thì sợ lính phát hiện sẽ liên lụy đến đứa nhỏ và tình cờ lúc đó tôi sực nhớ ra em tôi sinh con ở nhà bà Lê Thị Út nên tôi mới mượn tên khai như vậy”.
Bà Lan cho biết thêm, khi đất nước hòa bình, bà và Chín Nguyệt có quay lại Cô nhi viện trên để tìm lại Nguyễn Hữu Thành nhưng được biết thời đó vùng này bị đánh phá ác liệt, tất cả trẻ em ở đây đã được đưa sang Mỹ nên gia đình hoàn toàn mất hy vọng tìm lại con. Khi Chương trình tìm gặp bà Chín Nguyệt, bà xúc động với tâm trạng của người mẹ luôn mong chờ tin con sau bao ngày đã tưởng chừng hết hy vọng. Bao nhiêu năm qua mặc dù đã lập gia đình và những người con khác nhưng bà không lúc nào không nhớ đến người con bất hạnh của mình. Dường như sợ chúng tôi chưa tin bà chính là mẹ đẻ của Nguyễn Hữu Thành, bà Chín Nguyệt còn tự lấy dao lam cắt móng tay gởi cho chúng tôi về để làm xét nghiệm AND nếu cần. Bà hồi hộp, xúc động đến mức cắt vào tay mình tóe máu. Tất cả những người chứng kiến cảnh tượng đó đều cảm động lặng người.
 |
| Ảnh: Anh Nguyễn Hữu Thành gặp mẹ - ôm con sau 35 năm chia cách |
Ngày 30/1/2008, trong buổi ghi hình chương trình “Như chưa hề có cuộc chia ly…” tại trường quay S8, hai mẹ còn cách nhau chỉ một bước chân nhưng họ vẫn không biết. Khi nhà báo Thu Uyên trò chuyện với Nguyễn Hữu Thành về những khó khăn và cố gắng của những người thực hiện chương trình trong quá trình tìm kiếm gia đình cho anh thì bà Chín Nguyệt khóc, nước mắt cứ thế trào ra. Khi hai mẹ con đối diện, trong vòng tay của mẹ, anh Thành vẫn ngỡ ngàng. Anh lặng đi và không biết nên thể hiện sự xúc động của mình như thế nào.
Trước đó, anh có tâm sự với chúng tôi là lúc nhỏ anh rất được ba mẹ rất thương yêu, nhưng với sự nhạy cảm của một đứa trẻ, anh thấy ông bà nội có phân biệt đối xử giữa anh và những anh chị em khác (những người này là cháu ruột của cha mẹ cũng được nhận nuôi), anh cũng hơi tủi thân. Năm lên 6 tuổi, khi đến trường học, anh phát hiện họ của mình khác với họ của ba. Anh về thắc mắc, ba mẹ nuôi đưa cho anh tờ khai sinh của mình đề họ và tên Lê Hữu Thành và giải thích rằng anh là con nuôi và sau đó ông bà đổi họ anh từ Lê thành Nguyễn, là họ của ba nuôi. Mặc dù, cha mẹ nuôi rất đầy đủ về vật chất và tinh thần nhưng thẳm sâu trong anh luôn muốn biết cha mẹ ruột mình là ai, vì sao họ lại ủy thác anh cho Cô nhi viện. Anh nói, khi biết mình là con nuôi, anh đã có ý định lớn lên đi tìn cha mẹ ruột. “Lúc đầu cũng có lúc tủi thân, nhưng sau này khi có gia đình và có con rồi, tôi hiểu cái gì cũng có hoàn cảnh của nó, vì rằng làm cha làm mẹ không thể nào không thương con”. Anh Thành cho biết ba mẹ nuôi đã mất. Khi mẹ nuôi mất đi, có gửi gắm anh cho ba vợ của anh, và ông cũng rất thương anh. Tâm nguyện của ba mẹ nuôi trước kia luôn mong anh tìm được mẹ đẻ của mình. Anh đã về An Hữu tìm mà chính quyền địa phương ở đó cũng chịu, không giúp được anh (mà làm sao họ biết để giúp anh được!).
Khi những thắc mắc được giải tỏa anh lại càng thương mẹ hơn, bởi bà cũng vì bảo vệ mạng sống của con, đồng thời, bảo vệ sự nghiệp Cách mạng mà bà phục vụ trong thời điểm gian lao đó, mà phải cắn răng cho đi khúc ruột vừa chào đời mới mười ngày.
Nguyệt Phạm